Pierwszy rower elektryczny – przykładowa historia zakupu i użytkowania

Poniżej przedstawiamy historię Roberta w pierwszej osobie, aby łatwiej pokazać, jak taki scenariusz może wyglądać w praktyce.

Reklama

Dlaczego zacząłem szukać roweru elektrycznego?

Przez długi czas rower nie był dla mnie realną alternatywą dla samochodu. Jeździłem rekreacyjnie, ale do pracy najczęściej wybierałem auto albo komunikację miejską. Mój stary Opel miał już ponad 300 tys. kilometrów przebiegu, coraz częściej wymagał napraw, a przejazd przez Warszawę w godzinach szczytu potrafił zabierać mnóstwo czasu.

Wtedy zacząłem zwracać większą uwagę na rowery elektryczne. Widziałem ludzi, którzy sprawnie przemieszczali się nimi po mieście i omijali korki, a po dotarciu do celu nie wyglądali tak, jakby właśnie kończyli intensywny trening.

Zacząłem czytać o pojemności akumulatorów, momencie obrotowym, silnikach centralnych i silnikach w piaście. Początkowo większość tych parametrów niewiele mi mówiła. Z czasem doszedłem do wniosku, że wspomaganie może rozwiązać mój konkretny problem: pozwolić mi regularnie dojeżdżać rowerem bez zamieniania każdej podróży do pracy w wymagający trening.

Cena była pierwszym zaskoczeniem

Pierwsze wizyty w sklepach szybko ostudziły mój entuzjazm. Kilka lub kilkanaście tysięcy złotych za rower brzmiało wtedy absurdalnie, szczególnie że wcześniej porównywałem jego cenę głównie z cenami zwykłych rowerów, a nie z kosztami codziennego transportu.

Dopiero później zacząłem patrzeć na zakup inaczej. Do równania doszły wydatki na paliwo, parking, komunikację miejską, naprawy samochodu, a także czas spędzany w korkach.

Jeśli ktoś jest dziś na podobnym etapie, radziłbym mu zacząć nie od porównywania maksymalnych wartości w tabelach, ale od określenia własnych tras, miejsca przechowywania roweru, możliwości ładowania oraz dostępu do serwisu.

Od redakcji: więcej o różnicach między zakupem stacjonarnym i internetowym znajdziesz w poradniku gdzie kupić rower elektryczny.

Dzień zakupu – wybór padł na CUBE Reaction Hybrid

Ostatecznie zdecydowałem się na CUBE Reaction Hybrid z silnikiem centralnym Bosch i akumulatorem zintegrowanym z ramą. Nie był to typowy rower miejski – rodzina Reaction Hybrid ma wyraźnie terenowy charakter – ale podczas jazdy próbnej odpowiadały mi pozycja, prowadzenie i sposób działania wspomagania.

Jazda próbna okazała się znacznie ważniejsza niż wcześniejsze porównywanie parametrów w internecie. Dopiero wtedy zrozumiałem, że dwa rowery o pozornie podobnej specyfikacji mogą zupełnie inaczej zachowywać się podczas ruszania, przyspieszania czy podjazdów. Znaczenie mają nie tylko parametry silnika, ale również geometria roweru, masa, opony, przełożenia i sposób sterowania wspomaganiem.

Kiedy podjąłem decyzję o zakupie, nadal zastanawiałem się, czy nie wydaję dużej kwoty na sprzęt, który po kilku tygodniach stanie nieużywany. Z perspektywy czasu właśnie wcześniejsza jazda próbna była jednym z powodów, dla których tak się nie stało.

Pierwsza jazda i pierwsze zaskoczenie

Pierwsze metry na rowerze elektrycznym zapamiętałem bardzo dobrze. Spodziewałem się mocnego pchnięcia silnika, tymczasem wspomaganie pojawiło się płynnie wraz z pedałowaniem. Nadal jechałem na rowerze – po prostu ruszanie, podjazdy i jazda pod wiatr wymagały ode mnie mniej wysiłku.

Na początku sprawdzałem kolejne poziomy wspomagania, żeby zobaczyć, jak zmieniają charakter jazdy. Szybko odkryłem, że najmocniejszego trybu nie potrzebuję przez cały czas. Podczas spokojnej jazdy niższe wspomaganie było wystarczające, a większą pomoc zostawiałem na podjazdy albo sytuacje, w których chciałem ograniczyć wysiłek.

Od redakcji: osobom przygotowującym się do pierwszego przejazdu polecamy również poradnik pierwsza jazda na rowerze elektrycznym – wrażenia i porady.

Codzienność pokazała rzeczy, o których wcześniej nie myślałem

Pierwsze tygodnie uświadomiły mi, jak ważne są rzeczy, których prawie nie brałem pod uwagę podczas wyboru roweru. Jedną z nich była masa. Mój rower ważył ponad 20 kg. Podczas jazdy nie stanowiło to dużego problemu, ale wniesienie go po schodach było zupełnie innym doświadczeniem niż w przypadku lekkiego roweru bez wspomagania.

Reklama

Jeżeli mieszkasz na piętrze bez windy i zamierzasz codziennie wnosić rower, kilka kilogramów różnicy między modelami może mieć ogromne znaczenie. To parametr, który łatwo zlekceważyć podczas krótkiej jazdy próbnej.

Drugą zmianą było ładowanie akumulatora. Szybko stało się zwykłą częścią codziennej rutyny. Nie podłączałem go po każdej krótkiej trasie, ale przed dłuższymi przejazdami pilnowałem, czy zapas energii będzie wystarczający.

Od redakcji: zasady bezpiecznego postępowania z akumulatorem opisujemy dokładniej w artykule ładowanie roweru elektrycznego w domu – czy jest bezpieczne?.

Zimą zasięg wyraźnie się zmniejszał

Pierwsza zima szybko pokazała mi, że dystans osiągany latem na jednym ładowaniu nie jest stałą wartością. W najchłodniejsze dni realny zasięg był zauważalnie mniejszy. W tym przykładowym scenariuszu przyjmijmy, że w niektórych warunkach różnica mogła zbliżać się do około 30%. Nie jest to jednak wartość, którą można odnieść do każdego roweru i każdych warunków.

Komentarz redakcji: zasięg zależy m.in. od temperatury, poziomu wspomagania, profilu trasy, masy rowerzysty i bagażu, ciśnienia w oponach oraz stanu akumulatora. Bosch zaleca podczas zimowej jazdy – szczególnie poniżej 0°C – wcześniejsze ładowanie i przechowywanie akumulatora w temperaturze pokojowej oraz wkładanie go do roweru bezpośrednio przed rozpoczęciem jazdy.

Największa zmiana: codzienne dojazdy

Dopiero regularne korzystanie z roweru pokazało mi, dlaczego taki zakup może mieć sens mimo wysokiej ceny. Załóżmy, że typowa droga do pracy samochodem zajmowała mi w godzinach szczytu około 45 minut, a rowerem elektrycznym tę samą trasę pokonywałem zwykle w około 25 minut.

Nie oznacza to, że rower elektryczny zawsze będzie szybszy od samochodu. Wszystko zależy od długości trasy, infrastruktury rowerowej, liczby skrzyżowań, możliwości parkowania i natężenia ruchu. W takim scenariuszu największą zaletą byłaby nie tyle sama prędkość, ile przewidywalność czasu przejazdu.

Komentarz redakcji: przewaga miejskiego dojazdu nie powinna być utożsamiana z jazdą ze wspomaganiem z dużą prędkością. W typowym rowerze elektrycznym spełniającym unijne kryteria pedeleka pomoc silnika stopniowo się zmniejsza i zanika przed osiągnięciem 25 km/h.

Z czasem coraz częściej wybierałem rower również wtedy, gdy wcześniej automatycznie sięgałbym po kluczyki do samochodu. Kilkunasto- lub kilkudziesięciokilometrowy przejazd przestał wydawać się czymś, do czego trzeba specjalnie się przygotowywać. Rower stał się środkiem codziennego transportu, a nie tylko sprzętem rekreacyjnym.

Czy rower elektryczny oznacza jazdę bez wysiłku?

Jedno z pytań, które często pojawia się w rozmowach o rowerach elektrycznych, brzmi: „Czy to nie jest oszukiwanie?”. W przypadku dojazdów do pracy takie porównanie nie ma jednak większego sensu. Celem nie jest przecież wygranie wyścigu, tylko wygodne dotarcie do celu.

Silnik pomaga podczas pedałowania, ale nie wykonuje całej pracy za rowerzystę. Wspomaganie pozwala za to regulować wysiłek: mocniej pomagać na podjazdach i korzystać z mniejszego wsparcia tam, gdzie jazda jest łatwiejsza.

Komentarz redakcji: przeglądy badań wskazują, że podczas porównywalnej jazdy wspomaganie przeciętnie zmniejsza obciążenie organizmu w stosunku do jazdy zwykłym rowerem, ale aktywność nadal często osiąga co najmniej umiarkowaną intensywność. Dostępne dowody są mocniejsze w odniesieniu do aktywności i wydolności niż do konkretnych zmian metabolicznych.

W naszej fikcyjnej historii po pierwszym roku licznik Roberta przekroczył 5000 km. Taka liczba ma pokazać przede wszystkim jedną rzecz: jeśli wspomaganie sprawia, że ktoś znacznie częściej wybiera rower, całkowita ilość ruchu może wzrosnąć mimo mniejszego wysiłku podczas pojedynczego przejazdu.

Czy zakup się opłacił?

W przykładowej sytuacji Roberta rower zastąpił wiele przejazdów samochodem. Oznaczałoby to mniejsze wydatki na paliwo i parking, a także mniej kilometrów przejeżdżanych starym autem.

Reklama

Nie ma jednak sensu sprowadzać takiej zmiany do jednego procentu ani twierdzić, że po określonej liczbie miesięcy rower na pewno „się zwróci”. Rzetelne wyliczenie wymagałoby uwzględnienia nie tylko paliwa i parkingów, ale także stałych kosztów posiadania samochodu, ubezpieczenia, serwisu, utraty wartości oraz kosztów eksploatacji samego roweru.

Dla osoby, która codziennie zastępuje samochód rowerem, oszczędności mogą być wyraźne. Ktoś posiadający oszczędne auto, bezpłatny parking i pokonujący niewielkie dystanse może jednak otrzymać zupełnie inny wynik.

Od redakcji: jeśli chcesz policzyć koszt samej energii, zobacz poradnik ile prądu zużywa rower elektryczny i ile kosztuje ładowanie.

Co mogłoby zmienić się w aktywności?

W naszym scenariuszu po kilkunastu miesiącach Robert jeździ znacznie więcej niż wcześniej i traci około 7 kg. Taki przykład może być realistyczny, ale nie oznacza, że podobny rezultat jest typowy ani że odpowiada za niego sam rower elektryczny.

Na masę ciała wpływają m.in. dieta, całkowity poziom aktywności, styl życia i stan zdrowia. Nie można więc wyciągać prostego wniosku, że rozpoczęcie jazdy na rowerze elektrycznym automatycznie prowadzi do określonego spadku masy ciała.

Komentarz redakcji: przeglądy badań dają podstawy do ostrożnego wniosku, że regularna jazda ze wspomaganiem może poprawiać wydolność sercowo-oddechową, szczególnie u osób wcześniej mało aktywnych. Znacznie słabsze są dowody dotyczące utraty masy ciała, obniżenia ciśnienia czy innych konkretnych efektów metabolicznych. Więcej informacji znajduje się w artykule korzyści zdrowotne z jazdy na rowerze elektrycznym.

Co sprawdziłbym dziś przed zakupem pierwszego roweru elektrycznego?

Gdybym ponownie wybierał pierwszy rower elektryczny, mniej czasu poświęciłbym na szukanie modelu z najbardziej imponującą specyfikacją. Najpierw odpowiedziałbym sobie na kilka praktycznych pytań:

• Gdzie naprawdę będę jeździć? Inny rower sprawdzi się na krótkiej, płaskiej trasie do pracy, a inny na długich weekendowych wyjazdach.
• Gdzie będę go przechowywać? Jeśli trzeba codziennie wnosić rower po schodach, jego masa szybko przestaje być drugorzędnym parametrem.
• Czy mam dostęp do serwisu konkretnego systemu? Przy usterkach elektroniki lub systemu wspomagania możliwość właściwej diagnostyki może mieć duże znaczenie.
• Czy mogę odbyć jazdę próbną? Pozycję na rowerze i sposób działania wspomagania trudno wiarygodnie ocenić wyłącznie na podstawie specyfikacji.
• Jakiego zasięgu rzeczywiście potrzebuję? Lepiej odnieść pojemność akumulatora do własnych tras niż kierować się maksymalnym zasięgiem podawanym w materiałach reklamowych.

Od redakcji: przed wizytą w sklepie możesz skorzystać z naszej checklisty przed zakupem roweru elektrycznego. Szersze omówienie całego procesu wyboru znajduje się również w poradniku „Mój pierwszy rower elektryczny”.

Po dwóch latach – czy kupiłbym go ponownie?

W naszej historii odpowiedź Roberta brzmi: tak. Nie dlatego, że rower elektryczny okazał się pozbawiony wad. Jest cięższy od typowego roweru bez wspomagania, wymaga ładowania, może być drogi i ma elementy elektroniczne, których ewentualna naprawa może sporo kosztować.

Najważniejsze jest jednak to, że Robert rzeczywiście zaczął korzystać z roweru regularnie. Przestał traktować go wyłącznie jako sprzęt na weekendową przejażdżkę, a zaczął jako jeden z możliwych środków codziennego transportu.

Gdyby z tej fikcyjnej historii wyciągnąć jedną praktyczną lekcję, byłaby prosta: nie warto szukać przede wszystkim roweru najlepszego na papierze. Znacznie ważniejsze jest dopasowanie go do tras, które naprawdę zamierzamy pokonywać, miejsca przechowywania i możliwości serwisowania. Dopiero później przychodzi czas na porównywanie momentu obrotowego, pojemności akumulatora i pozostałych parametrów.

Źródła i materiały referencyjne

• Bosch eBike Systems – Battery care and maintenance – zalecenia dotyczące używania i przechowywania akumulatora zimą.
• Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 168/2013 – kryteria roweru ze wspomaganiem pedałowania.
• Riiser A., Bere E., Andersen L.B., Nordengen S. – E-cycling and health benefits: A systematic literature review with meta-analyses, Frontiers in Sports and Active Living, 2022; 4:1031004.
• Bourne J.E. i wsp. – Health benefits of electrically-assisted cycling: a systematic review, International Journal of Behavioral Nutrition and Physical Activity, 2018; 15:116.
• CUBE Product Archive – przykładowa archiwalna wersja Reaction Hybrid. Parametry poszczególnych wersji i roczników różnią się.